Strefa wiedzy dorosłego

Żywienie dojelitowe w domu

Pytania i odpowiedzi

 

Co to jest żywienie dojelitowe i na czym polega?

Żywienie dojelitowe, inaczej enteralne polega na podaniu przez zgłębnik lub przetokę odżywczą  bezpośrednio do żołądka  lub jelita cienkiego odpowiedniej ilości składników odżywczych.
 

Dlaczego stosuje się taki rodzaj żywienia?

Leczenie żywieniowe dojelitowe stosuje się u pacjentów, którzy nie mogą normalnie jeść lub wchłanianie substancji odżywczych jest u nich upośledzone z powodu choroby. 

 

Co to są zgłębniki?

Zgłębnik, inaczej sonda jest to rodzaj cieniutkiej rureczki zrobionej zazwyczaj z silikonu. Zakłada się ją bezpośrednio do żołądka lub jelita cienkiego przez nos. Można wprowadzić zgłębnik także przez usta,  jednak powoduje to częste odruch wymiotne u pacjenta.
 

Co to jest przetoka odżywcza?

Jest to specjalna przetoka zakładana endoskopowo lub chirurgicznie do żołądka lub jelita. Stosowana jest w przypadku, gdy żywienie dojelitowe musi trwać przez miesiące a nawet lata.
 

Czy zakładanie sondy boli?

Nie. Jest nieprzyjemne, możemy poczuć niewielki dyskomfort, ale nie można mówić tu o bólu. Zakładanie trwa bardzo krótko i przebiega sprawniej, gdy słuchamy poleceń lekarza.  Po około trzech dniach po założeniu zgłębnika można zapomnieć, że ma się cokolwiek w jamie nosowej czy w gardle.
 

Jak jest zakładana sonda?

Lekarz wprowadza cieniutki zgłębnik przez nos, gardło, przełyk do żołądka, lub jelita cienkiego. Najlepiej, gdy pacjent jest w pozycji siedzącej. Przed założeniem można miejscowo znieczulić przegrodę nosową i gardło. Gdy poczujemy, że zgłębnik znajduje się już w naszym gardle, należy go przełknąć, potem należy tą czynność wykonać jeszcze kilka razy na polecenie lekarza. 
 

Czy zgłębnik może wypaść lub się wysunąć?

Tak. Pacjent powinien zostać poinformowany przez lekarza, co zrobić w takiej sytuacji. Najważniejsze, to nie panikować. Jednak, aby temu zapobiec należy mocować zgłębnik za pomocą plastrów i uważać na wystającą z nosa rurkę.
 

Co to jest dieta przemysłowa?

Dieta przemysłowa to odpowiednio zbilansowany pokarm płynny wytworzony przez firmy przemysłowe, który może być podawany przez zgłębnik lub przetokę odżywczą pacjentowi. 
 

Jak smakuje dieta przemysłowa?

Teoretycznie pacjent nie powinien czuć smaku podawanej odżywki. Jednak, gdy występują skutki uboczne takie jak czkawka, odbijanie, ulewanie można poczuć jej smak. Należy skontaktować się wtedy z lekarzem.
 

Dlaczego występują różne rodzaje diet przemysłowych?

Ponieważ każdy pacjent potrzebuje innej ilości składników odżywczych. (Pacjent z zaparciami dostanie odżywkę o zwiększonej zawartości błonnika a cierpiący na ciągłe biegunki dostanie odżywkę ubogoresztkową.)
 

Przez ile godzin w ciągu dnia trzeba być żywionym?

Zależy to od stanu pacjenta. Lekarz dobiera ilość godzin, w których pacjent powinien być żywiony. Można być żywionym przez parę godzin w ciągu dnia, tylko w ciągu nocy lub ciągle, przez całą dobę. Stosuje się także metodę podawania odżywki w bolusie w ciągu dnia a w nocy podawanie diety może odbywać się przez pompę, jest to dużo wygodniejsze dla pacjenta, jednak może być stosowane tylko wtedy, gdy zaleci to lekarz.
 

Co to jest bolus?

Metoda podawania diety za pomocą bolusu polega na wstrzyknięciu do jelita lub żołądka przez zgłębnik lub przetokę odżywczą odpowiedniej ilości pokarmu (około 100-400ml)
 

Jeżeli do podaży diety potrzebuję pompy, to muszę przez okres żywienia zostawać w domu?

Absolutnie nie. Są dostępne specjalne plecaczki, do których można schować cały sprzęt i prowadzić aktywne życie, będąc na żywieniu. 
 

Czy można zwiększać przepływ preparatu przez pompę?

Można, ale tylko po konsultacji z lekarzem. Jeżeli sami zwiększymy przepływ musimy liczyć się ze skutkami ubocznymi (wymioty, biegunka, bóle brzucha, wzdęcie…)
 

Czy będąc na żywieniu dojelitowym czuje się głód?

Zależy to od tego, czy żywienie jest wyłączne czy spożywamy dodatkowo jakieś posiłki doustne. Po dopasowaniu odpowiedniej diety nie powinniśmy czuć głodu.
 

Czy będąc na żywieniu dojelitowym można cokolwiek zjeść lub wypić?

Należy ustalić to ze swoim lekarzem. Jednak terapia żywieniowa przynosi pełny skutek, gdy nie jemy nic dodatkowo. Mając zgłębnik założony przez nos można pić niegazowaną wodę. Spożywanie pokarmów może drażnić nasze gardło, nawet zatykać zgłębnik. Jeśli nie możemy nic jeść, można tylko przeżuwać pokarm a następnie go wypluwać, żeby tylko poczuć jakikolwiek smak, jednak nie wielu pacjentów jest w stanie się do tego zastosować.
 

Jak społeczeństwo reaguje na sondę, lub przetokę odżywczą?

Przetokę odżywczą zazwyczaj mamy zasłoniętą przez ubranie, nie widać jej w ciągu dnia, gdy przebywamy z innymi ludźmi. Sonda to jednak coś innego. Ludzie różnie reagują na kawałek rureczki wystający z nosa. Pacjent z założonym zgłębnikiem musi liczyć się ze spojrzeniami i pytaniami innych. Można odpowiadać, ignorować ale na pewno nie należy zamykać się w czterech ścianach z tego powodu.
 

Czy poradzę sobie z leczeniem żywieniowym w warunkach domowych?

Tak, jednak będzie to dużo łatwiejsze przy pomocy zespołu żywieniowego, który się Tobą zajmie, z którym w każdej chwili możesz się skontaktować. Czasem może być także potrzebna pomoc psychologa i osób bliskich do zaakceptowania takiej formy leczenia.
 

Czy będąc leczonym żywieniowo można prowadzić aktywne życie?

Oczywiście. W żadnym wypadku nie należy rezygnować z pracy, szkoły, hobby, sportu. Wiadomo, że należy być bardziej ostrożnym w codziennych czynnościach i dbać o założony zgłębnik czy przetokę. 
 

Czy mogę podróżować?

Tak. Jednak trzeba zabrać ze sobą w podróż cały sprzęt potrzebny do żywienia, w tym dietę przemysłową.  Należy także dbać o higienę w trakcie podróży, aby zminimalizować ryzyko zakażeń. Wakacje w kraju jak również za granicą wymagają dobrej organizacji. 
 

Czy można pływać mając założony zgłębnik  lub przetokę?

Gdy mamy założony zgłębnik można pływać, należy jednak odpowiednio przymocować go za pomocą plastrów wodoodpornych i użyć szerszej maski do nurkowania. Z gastrostomią lub jejunostomią można kąpać się w czystych basenach, nie należy natomiast robić tego w jeziorach, rzekach, morzu, ponieważ może to prowadzić do zakażenia.
 

Czy mogę założyć rodzinę i prowadzić życie seksualne?

Tak. Partner, czy partnerka muszą być poinformowani o naszym żywieniu i przyzwyczaić się, że z pewnej części naszego ciała wystaje rurka, czy to z nosa, czy z brzucha. Pacjent sam to musi zaakceptować, aby mógł założyć związek.  Należy porozmawiać ze swoim partnerem na ten temat. Przyzwyczajenie do nowego obrazu swojego ciała, z wystającą rurką może zająć trochę czasu. Można prowadzić życie seksualne, jednak należy uważać na zgłębnik, przetokę, aby ichnie uszkodzić.  W niektórych przypadkach może zdarzyć się, że aktywność seksualna się zmniejsza, jednak trzeba pamiętać, że zdrowi ludzie także mają czasem gorsze dni. Szczera rozmowa ze swoim partnerem bardzo pomaga.
 

Czy mogę mieć dzieci?

Tak. Należy omówić z lekarzem prowadzącym leczenie tę kwestię. W trakcie ciąży musi być dobrana odpowiednia dieta przemysłowa, która zapobiegnie ewentualnemu niedożywieniu noworodka.
 

Czy można dostać zatrucia pokarmowego podczas żywienia?

Tak, dlatego należy zachowywać higienę przy podłączaniu diety i zawsze sprawdzać datę przydatności do spożycia, umieszczoną na opakowaniu torebki lub butelki z żywieniem.
 

Dlaczego często trzeba robić badania krwi?

Badania krwi są po to, aby można było monitorować stężenie danej substancji odżywczej w naszym organizmie, aby dopasować odpowiedni rodzaj diety przemysłowej.
 

Co to jest ,,refeeding syndrome’’ ?

Refeeding syndrome –zaburzenie metaboliczne, które występuje po wprowadzeniu bogatego w glukozę żywienia u pacjentów z zaburzeniami odżywiania, u których występuje niedobór potasu, potasu, magnezu, witaminy B1. Może wystąpić u pacjentów, którzy mają wprowadzane leczenie żywieniowe. Objawia się zaburzeniami czucia i świadomości, może doprowadzić do śpiączki, osłabia siłę mięśni, powoduje niewydolność oddechową, kwasicę metaboliczną, zaburzenia rytmu serca, które mogą prowadzić nawet do zatrzymania akcji serca. Występuje u około 35% pacjentów.
 

Skąd otrzymam cały sprzęt potrzebny do prowadzenia żywienia w domu?

Po wyjściu ze szpitala opiekę nad pacjentem przejmuje firma/ ośrodek zajmujący się leczeniem żywieniowym. Szpital kieruje pacjenta do tego ośrodka. Firma dostarcza nam do domu odpowiedni sprzęt potrzebny do leczenia, jak również zapewnia stały kontakt, jeżeli nam czegoś zbraknie, stan naszego zdrowia się pogorszy, gdy zepsuje się pompa.
 

Skąd otrzymam wsparcie ?

Istnieję polskie i zagraniczne stowarzyszenia, fundację zajmujące się leczeniem żywieniowym. Stowarzyszenie Apetyt na Życie, fundacja ,,Żyć z Pompą’’, ,,Dzieci Żywione Inaczej’’ realizują projekt ,,Północ- Południe na żywieniu w sieci’’. Można podzielić się swoim doświadczeniem, poczytać o formach żywienia, uzyskać wsparcie. 
 
Artykuł na podstawie:
http://pinnt.com/Therapies/Enteral-Nutrition/Your-questions-answered.aspx

MAPA UŻYTKOWNIKÓW

Szukaj według

KALENDARIUM WYDARZEŃ

Więcej

północ-południe na żywieniu w sieci

Realizatorzy projektu

Apetyt Na Życie żyć z POMPĄ

Partner projektu

Dzieci Żywione Inaczej

Projekt współfinansowany ze środków

Pożytek